Digitalisering vergroot de impact van innovatie
Binnen Innovatiepakket 1 Open Teelten speelt digitalisering een belangrijke rol bij het ontwikkelen, testen en toepassen van innovaties. Het gaat daarbij niet alleen om data. Ook interoperabiliteit, techniek, wet- en regelgeving, menselijke vaardigheden en cybersecurity bepalen of digitale toepassingen in de praktijk bruikbaar worden.
Door deze onderwerpen in samenhang te ontwikkelen en innovaties op praktijklocaties te testen en valideren, ontstaat inzicht in wat nodig is om oplossingen verder te brengen. Zo verbindt digitalisering onderzoek, technologieontwikkeling en dagelijkse bedrijfsvoering binnen Akkerbouw, Fruitteelt, Vollegrondsgroenteteelt, Veehouderij en het aanvullende onderdeel naoogstbewerking.
Eén digitale basis verbindt stappen in de keten
Digitalisering hoort niet bij één gewas, bedrijf of innovatie. Binnen Open Teelten verbindt zij verschillende use cases, testlocaties en ketenpartners. Robotica, AI, data-integratie en precisietechniek komen daarbij steeds vaker samen.
Initiatieven zoals Tree2Plate laten zien hoe digitale toepassingen en gegevens uit verschillende ketenschakels kunnen worden gecombineerd. Door systemen te koppelen en oplossingen onder realistische omstandigheden te testen, ontstaat meer samenhang tussen onderzoek, technologie en praktijk. Dat helpt betrokken partijen om beter te begrijpen wat nodig is voor verdere toepassing.
Data uit de hele keten helpt elke schakel vooruit en versterkt het geheel
Binnen de Agrifood-sector worden steeds meer digitale toepassingen gebruikt. Toch sluiten technologie, werkprocessen en systemen nog niet altijd goed op elkaar aan. Bedrijfsmanagementsystemen, sensoren, machines, robots en AI-toepassingen werken vaak met eigen gegevens en eigen werkwijzen.
Een belangrijke uitdaging is daarom om techniek, gegevensuitwisseling en bedrijfsprocessen beter op elkaar af te stemmen. Interoperabiliteit en standaardisatie helpen om gegevens te combineren en digitale toepassingen breder inzetbaar te maken. Tegelijk zijn duidelijke rollen, passende vaardigheden en aandacht voor veiligheid nodig. Zo kan digitalisering beter aansluiten op de dagelijkse praktijk en besluitvorming ondersteunen.
Digitale Volwassenheidsscan
Een hulpmiddel om technologie, gegevensuitwisseling en bedrijfsprocessen beter op elkaar af te stemmen is de Digitale Volwassenheidsscan, ontwikkeld door Wageningen Social & Economic Research. Deze scan kijkt naar zes dimensies.
Bedrijfsprocessen
Mensen en cultuur
Strategie
Digitale governance
Technologie
Gegevens en analyses
De scan wordt in de praktijk gebruikt
Meer dan tien organisaties hebben deze scan inmiddels doorlopen. De resultaten geven inzicht in sterke punten en ontwikkelkansen. Daarmee ontstaat een vertrekpunt om gerichter te testen, te verbeteren en samenwerking te zoeken. De scan helpt organisaties zo om digitale keuzes niet alleen technisch, maar ook organisatorisch te bekijken.
Testdata maakt duidelijk wat een innovatie in de praktijk kan betekenen
Digitalisering helpt om innovaties niet alleen technisch te beoordelen. Ook economische, organisatorische en maatschappelijke vragen worden belangrijker naarmate technologie dichter bij toepassing komt. Binnen NXTGEN Hightech Agrifood worden innovaties daarom op praktijklocaties getest en gevalideerd.
In die test- en validatiecontext wordt bijvoorbeeld de economische haalbaarheid van oogstrobots en andere technologieën onderzocht. Daarbij kijken betrokken partijen naar aspecten zoals terugverdientijd, kosten per geoogst product, arbeidsbesparing en operationele prestaties. Door deze gegevens binnen de betreffende context inzichtelijk te maken, ontstaat een scherper beeld van de mogelijke waarde voor ondernemers en technologieontwikkelaars.
Daarnaast worden gebruikersacceptatietesten uitgevoerd. Daarmee wordt onderzocht hoe nieuwe technologieën in de praktijk worden ervaren en toegepast. Zo ontstaat een completer beeld van technische prestaties, praktische inzetbaarheid en de vaardigheden en veranderingen die nodig zijn voor dagelijks gebruik.
Digitale toepassingen krijgen waarde als ze passen bij de dagelijkse routine
Voor ondernemers kan digitalisering helpen om processen beter te begrijpen, te optimaliseren en keuzes sterker te onderbouwen. Door machines, sensoren, software en gegevensbronnen te verbinden, ontstaan nieuwe toepassingen op het gebied van precisielandbouw, robotica en agronomie.
Binnen Tree2Plate worden teeltdata, sensordata en kwaliteitsgegevens gecombineerd om nieuwe inzichten te ontwikkelen. Deze inzichten ondersteunen toepassingen zoals precisiedunning van bloesem, precisiespuiten en nauwkeurige oogstmetingen. Binnen deze toepassing kan dat, afhankelijk van omstandigheden en verdere validatie, bijdragen aan hogere opbrengsten, efficiënter gebruik van middelen en nieuwe manieren om waarde uit data te creëren.
Voor technologiebedrijven biedt dit tegelijk mogelijkheden om innovaties beter af te stemmen op praktijkomstandigheden. Ook helpt het om de toegevoegde waarde van oplossingen binnen een concrete toepassingscontext inzichtelijk te maken.
Goede afspraken maken data bruikbaar en verantwoord deelbaar
Effectieve digitalisering vraagt om duidelijke afspraken tussen betrokken partijen. Dat gaat niet alleen over datadeling en eigenaarschap. Ook interoperabiliteit, veiligheid, verantwoordelijkheden en de inbedding van technologie in werkprocessen spelen een rol.
Binnen Open Teelten wordt aangesloten bij bestaande richtlijnen en standaarden voor verantwoord digitaal en datagebruik. Daarbij wordt onder andere gewerkt volgens de Gedragscode Datagebruik Akkerbouw en worden waar mogelijk standaarden van AgroConnect toegepast. Ook worden ontwikkelingen rondom ISO TC347 voor datagedreven Agrifood gevolgd.
Naast technische afspraken spelen maatschappelijke aspecten een belangrijke rol. Met behulp van de ELSA-scan, voor Ethical, Legal & Societal Aspects, worden innovatieve toepassingen beoordeeld op ethische, juridische en maatschappelijke aandachtspunten. Dit helpt om nieuwe technologieën verantwoord te beoordelen voordat ze breder worden toegepast.
Op de Open Teelten-locaties wordt gewerkt aan dashboarding waarmee gegevens uit bestaande systemen zichtbaar en toegankelijk worden gemaakt. Op de fruitteeltlocatie Randwijk worden data uit verschillende fruitteeltsystemen samengebracht. Op De Marke worden gegevens ingezet om KPI’s zoals ruwvoeropname, melkgift en stikstofuitstoot inzichtelijk te maken.
Deze dashboards ondersteunen onderzoekers en bezoekers op de Open Teelten-locaties bij het interpreteren van bedrijfsprocessen. Ze laten zien hoe digitale systemen in de praktijk kunnen samenwerken. Gegevens worden daardoor niet alleen verzameld, maar via integratie en visualisatie omgezet in kennis die binnen de testlocaties kan bijdragen aan innovatie en verbetering.
Digitalisering versnelt leren binnen het Handsfree Agrifood-ecosysteem
Binnen het Handsfree Agrifood-ecosysteem is digitalisering een belangrijke voorwaarde om innovatie verder te brengen. Door technologie, kennis, ervaringen en gegevens te verbinden, kunnen partners leren van praktijkresultaten en nieuwe toepassingen gerichter ontwikkelen.
Wageningen Social & Economic Research ondersteunt dit proces met expertise op het gebied van digitale volwassenheid, sociaaleconomische validatie en digitale innovatie. Zo worden oplossingen binnen NXTGEN Hightech Agrifood niet alleen ontwikkeld, maar ook getest, verbeterd en beoordeeld op bredere toepasbaarheid voor toekomstbestendige open teelten en naoogstbewerking.
Gezicht achter digitalisering Open Teelten
Joep Tummers, researcher bij Wageningen Social & Economic Research, ondersteunt binnen Innovatiepakket Open Teelten en naoogstbewerking de ontwikkeling van datagedreven innovaties, digitale volwassenheid en sociaaleconomische validatie. Hij verbindt technologie, praktijk en onderzoek om data om te zetten in bruikbare inzichten. Daarmee draagt hij bij aan de ontwikkeling, beoordeling en verdere toepassing van innovaties binnen het Handsfree Agrifood-ecosysteem.
Contact is zo gemaakt
Wil je meer weten over digitalisering of bijdragen aan de ontwikkeling binnen Open Teelten? Neem contact met ons op en ontdek hoe samenwerking binnen het Handsfree Agrifood-ecosysteem kansen biedt voor jouw bedrijf.